• Now available! Download high quality food images for your own study!
  • Our main research method is functional MRI. Click on the image to read more about our research.

Welcome to the website of the Nutritional Neuroscience Laboratory

The Nutritional Neuroscience lab studies the neural correlates of taste, satiety and (unhealthy) food choice, gut-brain interactions, effects of personality characteristics on food-induced brain responses and functional neuroimaging in anorexia nervosa. For more details about our research, recent publications, or our team, check the corresponding pages in the menu above. On our Resources page, you can download stimuli and tasks developed in our laboratory.

Sweet Lies published

Many of us have the intention to watch our weight. However, we all know how dificult it is to behave in line with our intentions when a tasty morsel crosses our path. We recently published a study in Frontiers in Behavioral Neuroscience that sheds light on this issue.

Many of us - especially with the bikini-season coming - have the intention to watch our weight. Approximately half of the Western female population reports to be concerned with their weight. However, we all know how dificult it is to behave in line with our intentions when a tasty morsel crosses our path. Psychological theories suggest that conflict monitoring plays a large role in self-control: a treat that is not in line with our intention to restrict intake should elicit conflict and thereby signal that control is required. 

We recently published a study in Frontiers in Behavioral Neuroscience that sheds light on this issue. We used fMRI, eye tracking and reaction times to assess the degree of conflict experienced by weight-concerned women during food choices that posed either a self-control dilemma (i.e., requiring a choice between healthy and palatable foods), or not. Contrary to the common assumption in self-control theory that food choices posing a self-control dilemma evoke internal conflict, we found that choices requiring self-control induced no conflict, as demonstrated by lower reaction times, fixation durations, number of gaze switches between snacks, and lower activation of the anterior cingulate cortex. Our results suggest that self-control failure might be due to a lack of experienced conflict, rather than to failing to act upon the perception of such conflict. This implies that effectiveness of weight maintenance interventions might be improved if they also focus on increasing the ability to detect a self-control dilemma, in addition to the current focus on increasing self-regulatory capacity. 

Please click here for the full publication

Dutch summary:

Ben je veel bezig met je gewicht? En vind je het toch vaak lastig om je aan je gezonde voornemens te houden? Ons nieuwe onderzoek laat zien dat dit mogelijk wordt veroorzaakt doordat je brein bij het kiezen tussen zeer lekkere ongezonde en iets minder lekkere gezonde snacks geen conflict signaleert en je daardoor bij je keuze met name op de smakelijkheid en niet op de gezondheid af gaat.

Zelfcontrole en het signaleren van conflict
We vinden het allemaal belangrijk om gezond te eten, maar het moet niet teveel ten koste van de smaak gaan. Als gezond en lekker niet samen gaan, bijvoorbeeld als op een feestje een schaal met bittergarnituur (lekker en ongezond) en kommerstukjes (minder lekker maar gezond) rondgaat, is zelfcontrole nodig om je toch aan je voornemens te houden en voor de gezonde keuze te gaan. Vanuit de gezondheidspsychologie wordt aangenomen dat zelfcontrole uit twee stappen bestaat: eerst moet gesignaleerd worden dat je een product voor je hebt dat een gevaar voor je voornemens vormt. Dit wordt ook wel het signaleren van conflict genoemd. Pas daarna kun je over gaan tot actie: het toepassen van wilskracht om de gezonde keuze te maken. Figuurlijk gesproken moeten er eerst alarmbellen gaan rinkelen voordat je tot actie over kunt gaan. In dit onderzoek werden impliciete maten van conflict (hersenactiviteit in de anteriore cingulate cortex, oogbewegingen en reactietijden) gebruikt om de conflict signalering tijdens voedselkeuzes te onderzoeken.

Onderzoeksopzet
Voor het onderzoek werden twintig vrouwen die aangaven veel met hun gewicht bezig te zijn geselecteerd. De deelnemers maakten voedselkeuzes die ze ofwel voor een zelfcontroledilemma stelden (kiezen uit zeer lekkere ongezonde snacks en neutrale gezonde snacks), of niet (kiezen uit even lekkere ongezonde en gezonde snacks ). Tegelijkertijd werden hun hersens gescand met functionele MRI, werden hun oogbewegingen gemeten met een eye-tracker en werd bijgehouden hoe lang ze over de keuzes deden (reactietijden).

Geen signalering van conflict bij keuze tussen gezond en lekker
Net als in eerder onderzoek, werd gevonden dat de deelnemers, ondanks dat ze zelf expliciet zeiden op hun gewicht te letten, het moeilijk vonden om de lekkere ongezonde snacks te laten staan en zich aan hun voornemens te houden: bij de keuzes tussen zeer lekkere ongezonde snacks en neutrale gezonde snacks werd slechts één op de vijf gezonde snacks gekozen. Wat deze studie daarnaast liet zien is een mogelijke verklaring voor dit gedrag: tijdens de keuzes tussen zeer lekkere ongezonde snacks en neutrale gezonde snacks was hersenactiviteit in de anteriore cingulaire cortex minder sterk, werd er minder vaak heen-en-weer gekeken tussen de snacks en waren reactietijden korter dan bij de keuzes tussen even lekkere gezonde en ongezonde snacks. Deze resultaten suggereren dat er bij de keuzes tussen lekker en gezond geen conflict werd gesignaleerd. Wellicht werden daardoor de keuzes met name geleidt door de smakelijkheid van de snack en niet door de hoeveelheid calorieën.

Tijdens de keuzes waarin deelnemers wel de gezonde optie kozen, waren hun reactietijden en de kijkduur langer dan tijdens de keuzes waarin dat niet lukte. Dit zou er op kunnen wijzen dat dat hier wel conflict werd ervaren. In lijn met gezondheidspsychologische theorieën duiden deze resultaten mogelijk aan dat het signaleren van conflict mogelijk een voorwaarde is voor succesvolle zelfcontrole en het maken van gezonde keuzes.

Toekomst & implicaties
Hoewel het huidige onderzoek niet direct handvaten geeft om mensen gezonder te laten eten, zijn er meerdere mogelijke aanpakken te bedenken waarin de rol van conflict aan de orde komt. Omdat het blijkbaar lastig is om een conflict te signaleren, is het verstandig om lekkere ongezonde producten zoveel mogelijk te mijden. Omdat dit in de praktijk niet altijd realistisch is, moet toekomstig onderzoek zich richten op hoe mensen getraind kunnen worden in het beter signaleren van conflict. Nog een mogelijke aanpak is om gezond eten aantrekkelijker te maken zodat er geen zelfcontrole toegepast hoeft te worden om een gezonde keuze te maken.

The Nutritional Neuroscience Lab is affiliated with the Image Sciences Institute of the UMC Utrecht, The Netherlands.